అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తీసుకొచ్చిన కొత్త బర్త్‌రైట్ సిటిజన్‌షిప్ ఆదేశానికి వెంటనే అడ్డుకట్ట వేయడానికి మేరీల్యాండ్ ఫెడరల్ కోర్టు నిరాకరించింది. అయితే అమెరికాలో జన్మించే పిల్లల పౌరసత్వంపై కొత్త మినహాయింపులను తీసుకురావడానికి ట్రంప్ ప్రభుత్వానికి ఉన్న చట్టపరమైన అధికారం ఏమిటనే అంశంపై జడ్జి కీలక ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు.

అమెరికా జిల్లా జడ్జి డెబోరా బోర్డ్‌మన్ శుక్రవారం ఇమ్మిగ్రేషన్ హక్కుల సంస్థలు కోరిన తాత్కాలిక నిరోధ ఉత్తర్వును తిరస్కరించారు. అయితే ప్రస్తుత కేసు 2025లో ట్రంప్ జారీ చేసిన పాత బర్త్‌రైట్ సిటిజన్‌షిప్ ఆర్డర్‌ను సవాల్ చేసేదిగా ఉందని, తాజాగా 2026లో జారీ చేసిన ఆదేశాన్ని నేరుగా సవాల్ చేయలేదని ఆమె పేర్కొన్నారు.

అయితే కేసును అక్కడితో ముగించకుండా.. పిటిషన్‌ను సవరించుకునేందుకు ఇమ్మిగ్రేషన్ హక్కుల సంస్థలకు అనుమతి ఇచ్చారు. ఈ అంశంపై త్వరితగతిన తదుపరి విచారణలు నిర్వహించేందుకు షెడ్యూల్‌ను కూడా ఏర్పాటు చేశారు.

ట్రంప్ ప్రభుత్వం బర్త్‌రైట్ సిటిజన్‌షిప్‌కు కొత్త మినహాయింపులు తీసుకురావడానికి ప్రయత్నిస్తున్న తీరుపై విచారణ సందర్భంగా జడ్జి అనేక ప్రశ్నలు సంధించారు. ఇటీవల సుప్రీంకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పు నేపథ్యంలో ఈ కొత్త ఆదేశం చట్టపరంగా ఎంతవరకు నిలబడుతుందనే అంశం కీలకంగా మారింది.

ట్రంప్ కొత్త ఆర్డర్‌లో ఏముంది?

ట్రంప్ ఆగస్టు 6, 2026న కొత్త ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆర్డర్‌పై సంతకం చేశారు. అంతకుముందు బర్త్‌రైట్ సిటిజన్‌షిప్‌ను విస్తృతంగా పరిమితం చేసే ఆయన ప్రయత్నాన్ని సుప్రీంకోర్టు తిరస్కరించిన తర్వాత ఈ కొత్త ఆదేశం వచ్చింది.

కొత్త ఆదేశం ప్రధానంగా “బర్త్ టూరిజం”పై దృష్టి పెట్టింది. అమెరికాలో పిల్లలకు పౌరసత్వం పొందేందుకు ఉద్దేశపూర్వకంగా ప్రసవం కోసం దేశంలోకి వచ్చే కొంతమంది విదేశీ పౌరుల పిల్లలకు పౌరసత్వాన్ని పరిమితం చేయాలని ప్రభుత్వం ప్రయత్నిస్తోంది.

అదే విధంగా కొన్ని విదేశీ ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు, “ఏలియన్ ఎనిమీస్”గా వర్గీకరించబడిన వ్యక్తులు, పౌరసత్వం పొందేందుకు మోసానికి పాల్పడినట్లు ఆరోపణలు ఉన్న సందర్భాల్లో కూడా మినహాయింపులను విస్తరించేందుకు ఆర్డర్ ప్రయత్నిస్తోంది.

సుప్రీంకోర్టు తీర్పు కీలకం

ఈ వివాదానికి నేపథ్యం జూన్ 30, 2026న అమెరికా సుప్రీంకోర్టు ఇచ్చిన కీలక తీర్పు.

అమెరికాలో జన్మించిన పిల్లల తల్లిదండ్రులు అమెరికా పౌరులు కాకపోయినా, చట్టబద్ధ శాశ్వత నివాసితులు కాకపోయినా, వారికి పుట్టుకతో వచ్చే పౌరసత్వాన్ని విస్తృతంగా నిరాకరించే ట్రంప్ పాత ప్రయత్నాన్ని సుప్రీంకోర్టు తిరస్కరించింది.

ఇలాంటి పిల్లలు అమెరికా రాజ్యాంగంలోని 14వ సవరణలోని Citizenship Clause పరిధిలోకి వస్తారని కోర్టు పేర్కొంది. దీంతో ట్రంప్ తొలి బర్త్‌రైట్ సిటిజన్‌షిప్ విధానానికి భారీ ఎదురుదెబ్బ తగిలింది.

అందువల్ల సుప్రీంకోర్టు తిరస్కరించిన విస్తృత విధానాన్ని కొత్త, పరిమిత మినహాయింపుల రూపంలో అమలు చేయవచ్చా అనే ప్రశ్న ఇప్పుడు న్యాయపోరాటంలో కీలకంగా మారింది.

కొత్త ఆర్డర్ అమలు ఇంకా పూర్తిగా ప్రారంభం కాలేదు

కొత్త ఆదేశాన్ని ఇప్పుడే నిలిపివేయాల్సిన అవసరం లేదని అమెరికా న్యాయశాఖ తరఫు న్యాయవాదులు వాదించారు. ఆదేశాన్ని అమలు చేయడానికి అవసరమైన పూర్తి మార్గదర్శకాలను సంబంధిత ఫెడరల్ ఏజెన్సీలు ఇంకా విడుదల చేయలేదని వారు తెలిపారు.

ప్రభుత్వం సెప్టెంబర్ 5లోగా అమలు మార్గదర్శకాలను విడుదల చేసే అవకాశం ఉందని కోర్టుకు వివరించారు.

అయితే శుక్రవారం కోర్టు తీసుకున్న నిర్ణయం ట్రంప్ తాజా ఆదేశం చట్టబద్ధమైనదని తుది తీర్పు ఇచ్చినట్లు కాదు. ప్రస్తుతం ఆ ఆదేశంపై న్యాయపోరాటానికి మార్గం తెరిచి ఉంది.

ఇక ముందు ఈ కేసు అమెరికా అధ్యక్షుడి ఇమ్మిగ్రేషన్, పౌరసత్వ విధానాలపై అధికారానికి ఉన్న పరిమితులను నిర్ణయించే మరో కీలక న్యాయపోరాటంగా మారే అవకాశం ఉంది.