లా విద్యార్థుల విషయంలో బార్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా అధికారాలపై సుప్రీంకోర్టు గురువారం కీలక స్పష్టత ఇచ్చింది. న్యాయ విద్య అభ్యసిస్తున్న విద్యార్థులు ఇంకా న్యాయవాదులుగా ఎన్రోల్ కాలేదంటే.. వారి ప్రవర్తనపై క్రమశిక్షణా చర్యలు తీసుకునే చట్టబద్ధమైన అధికారం BCIకి లేదని అత్యున్నత న్యాయస్థానం పేర్కొంది.
చీఫ్ జస్టిస్ సూర్యకాంత్, జస్టిస్ జోయ్మల్య బాగ్చీ, జస్టిస్ వి. మోహనలతో కూడిన త్రిసభ్య ధర్మాసనం ఈ తీర్పును వెలువరించింది. Advocates Act, 1961 కింద ఏర్పాటైన BCIకి లా విద్యార్థులపై నేరుగా క్రమశిక్షణా చర్యలు తీసుకునే అధికారం లేదని కోర్టు స్పష్టం చేసింది.
NALSAR వివాదం నేపథ్యంలో తీర్పు
హైదరాబాద్లోని NALSAR యూనివర్సిటీ 2026 బ్యాచ్ విద్యార్థులకు సంబంధించిన వివాదం నేపథ్యంలో ఈ కేసు సుప్రీంకోర్టు ముందుకు వచ్చింది.
CJI సూర్యకాంత్ను యూనివర్సిటీ స్నాతకోత్సవానికి ముఖ్య అతిథిగా ఆహ్వానించడాన్ని కొందరు విద్యార్థులు వ్యతిరేకిస్తూ ప్రచారం నిర్వహించారు. ఈ నేపథ్యంలో BCI చైర్మన్ కార్యాలయం 2026లో పట్టభద్రులైన విద్యార్థులను తదుపరి ఆదేశాలు వచ్చే వరకు న్యాయవాదులుగా ఎన్రోల్ చేయకుండా చూడాలని రాష్ట్ర బార్ కౌన్సిళ్లకు సూచించింది. అనంతరం ఈ నిర్ణయాన్ని వెనక్కి తీసుకున్నప్పటికీ, విద్యార్థులు మరియు కొంతమంది ఫ్యాకల్టీ సభ్యులపై విచారణకు సంబంధించిన చర్యలు చేపట్టింది.
ఈ చర్యలపై సుప్రీంకోర్టులో సవాలు దాఖలైంది.
‘విద్యార్థులపై చర్యలు యూనివర్సిటీకే’
విద్యార్థులు చదువుతున్న సమయంలో వారి క్రమశిక్షణ, ప్రవర్తనకు సంబంధించిన వ్యవహారాలను ఆయా విద్యాసంస్థలే తమ నిబంధనల ప్రకారం పరిష్కరించాలని ధర్మాసనం స్పష్టం చేసింది.
లా విద్యార్థి న్యాయవాదిగా ఎన్రోల్ అయిన తర్వాతే BCI, రాష్ట్ర బార్ కౌన్సిళ్ల నియంత్రణ పరిధిలోకి వస్తారని కోర్టు పేర్కొంది. అయితే లా విద్యా ప్రమాణాలను నిర్దేశించడం వంటి చట్టబద్ధమైన బాధ్యతలను BCI నిర్వర్తించవచ్చని స్పష్టం చేసింది.
BCI ఆదేశాలు ‘చట్టపరమైన అధికారం లేకుండా’ జారీ
NALSAR విద్యార్థుల విషయంలో ఆగస్టు 13న జారీ చేసిన BCI కమ్యూనికేషన్తో పాటు, అనంతరం సవరించిన కమ్యూనికేషన్లను కూడా సుప్రీంకోర్టు అధికార పరిధికి వెలుపల జారీ చేసినవిగా ప్రకటించింది.
BCI ఇప్పటికే తన ఆదేశాలను ఉపసంహరించుకున్న నేపథ్యంలో కేసును కోర్టు ముగించింది. అయితే లా విద్యార్థులపై బార్ కౌన్సిళ్లకు ఉన్న అధికార పరిమితిపై ఈ తీర్పు స్పష్టమైన న్యాయస్థాన మార్గదర్శకంగా నిలిచింది.
ఈ తీర్పు ఎందుకు కీలకం?
సుప్రీంకోర్టు తీర్పుతో లా విద్యార్థుల విద్యా దశలో క్రమశిక్షణా వ్యవహారాలు యూనివర్సిటీలు, విద్యాసంస్థల పరిధిలోనే ఉంటాయని స్పష్టమైంది. అదే సమయంలో, న్యాయవాదిగా ఎన్రోల్ అయిన తర్వాత వృత్తిపరమైన ప్రవర్తనపై BCIకి ఉన్న నియంత్రణ అధికారాలు కొనసాగుతాయని కోర్టు పేర్కొంది.
