తూర్పు కాంగోలో ఎబోలా వైరస్ వ్యాప్తి ఆందోళనకర స్థాయికి చేరుకుంది. మరో రెండు ఆరోగ్య ప్రాంతాలకు వైరస్ విస్తరించడంతో ప్రభావిత ప్రాంతాల సంఖ్య 60కి చేరింది. కాంగో ప్రభుత్వం తాజాగా విడుదల చేసిన గణాంకాల ప్రకారం, ప్రస్తుత వ్యాప్తి అత్యంత వేగంగా పెరుగుతున్న ఎబోలా వ్యాప్తుల్లో ఒకటిగా మారింది.
ఉత్తర కివు ప్రావిన్స్లోని బియెనా, మంగురెజిపా ప్రాంతాల్లో తాజాగా ఎబోలా కేసులు గుర్తించారు. ఈ రెండు ప్రాంతాల్లో మరణాల రేటు మొత్తం వ్యాప్తి సగటు 48 శాతంతో పోలిస్తే ఎక్కువగా ఉందని కాంగో ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ తెలిపింది. ఆలస్యంగా స్పందించాల్సి రావడం కూడా దీనికి ఒక కారణంగా పేర్కొంది.
తాజా అధికారిక గణాంకాల ప్రకారం ఇప్పటివరకు 5,794 నిర్ధారిత ఎబోలా కేసులు, 2,786 మరణాలు నమోదయ్యాయి. వ్యాప్తి వేగం ప్రస్తుతం కేసులను గుర్తించడం, బాధితులను ట్రాక్ చేయడం, వైరస్ను నియంత్రించే ప్రయత్నాల కంటే ఎక్కువగా ఉందని అధికారులు చెబుతున్నారు.
ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) ప్రకారం పరిస్థితి ఇంకా నియంత్రణలోకి రాలేదు. ప్రస్తుత వేగం కొనసాగితే, 2014-16 మధ్య పశ్చిమ ఆఫ్రికాలో సంభవించిన ఎబోలా మహమ్మారి స్థాయిని ఈ వ్యాప్తి అధిగమించే అవకాశం ఉందని హెచ్చరికలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాప్తిలో 11,000 మందికి పైగా మరణించారు.
ప్రస్తుత సంక్షోభాన్ని మరింత క్లిష్టతరం చేస్తున్న అంశాల్లో భద్రతా సమస్యలు, ప్రజల నిరాశ్రయత్వం, ఆరోగ్య సిబ్బంది సమ్మె, ప్రజల భారీ కదలికలు ఉన్నాయి. తూర్పు కాంగోలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో సాయుధ సంఘర్షణలు కొనసాగుతుండటంతో వైద్య బృందాలు, ఆరోగ్య కార్యకర్తలు బాధిత ప్రాంతాలకు చేరుకోవడం కూడా కష్టంగా మారుతోంది.
ఈ వ్యాప్తి అధికారికంగా మే మధ్యలో ప్రకటించబడినప్పటికీ, అధికారులు వైరస్ ఫిబ్రవరి నుంచే వ్యాపిస్తూ ఉండొచ్చని భావిస్తున్నారు. ప్రారంభంలో కేవలం మూడు ఆరోగ్య ప్రాంతాలకు పరిమితమైన వ్యాప్తి ఇప్పుడు దాదాపు 60 ప్రాంతాలకు చేరింది.
మరో ఆందోళనకర అంశం ఏమిటంటే, అనేక కేసులు ఇప్పటికే గుర్తించిన కాంటాక్టుల పరిధికి బయట ఉన్న సమాజాల్లోనే కనిపిస్తున్నాయి. దీని వల్ల వైరస్ ఎక్కడ, ఎలా వ్యాపిస్తుందో గుర్తించడం ఆరోగ్య అధికారులకు మరింత కష్టమవుతోంది.
ఎబోలా నియంత్రణ కోసం కాంగో ప్రభుత్వం పలు చర్యలు చేపడుతోంది. కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రజా సమావేశాలపై పరిమితులు, సామాజిక దూరం, ఆరోగ్య-పారిశుధ్య పరికరాల ఏర్పాటు, విమానాశ్రయాలపై ఆంక్షలు వంటి చర్యలు అమలు చేస్తున్నారు. అయితే ఇవి స్థానిక ప్రజల రోజువారీ జీవితంపై కూడా ప్రభావం చూపుతున్నాయి.
ఇదే సమయంలో వ్యాధి నియంత్రణలో కీలకమైన వ్యాక్సినేషన్ కార్యక్రమాన్ని కూడా ప్రారంభించారు. గురువారం నుంచి ఆరోగ్య కార్యకర్తలు, ఇతర ఫ్రంట్లైన్ సిబ్బందికి Ervebo వ్యాక్సిన్ ఇవ్వడం ప్రారంభమైంది. గతంలో జైర్ రకం ఎబోలాతో జరిగిన వ్యాప్తుల్లో ఈ వ్యాక్సిన్ ప్రభావవంతంగా పనిచేసింది.
అయితే ప్రస్తుత వ్యాప్తికి కారణమైన వైరస్ రకం భిన్నంగా ఉంది. ఇది అరుదైన Bundibugyo virus రకం. ఈ వైరస్కు ప్రస్తుతం ఆమోదం పొందిన వ్యాక్సిన్ లేదా చికిత్స అందుబాటులో లేదని నివేదికలు పేర్కొంటున్నాయి. ఈ వైరస్కు వ్యాక్సిన్ అభివృద్ధి కోసం క్లినికల్ ట్రయల్స్ జరుగుతున్నాయి.
ఈ పరిస్థితి వ్యాధి నియంత్రణను మరింత క్లిష్టతరం చేస్తోంది. గతంలో ఉపయోగించిన కొన్ని ప్రజారోగ్య సాధనాలు ఉపయోగపడుతున్నప్పటికీ, ప్రస్తుత వైరస్ రకానికి నిర్దిష్టంగా ఆమోదించబడిన వ్యాక్సిన్ లేకపోవడం పెద్ద సవాలుగా మారింది.
అదనంగా, తూర్పు కాంగోలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో కొనసాగుతున్న అస్థిరత వల్ల వైద్య బృందాల పని కూడా ప్రభావితమవుతోంది. ముఖ్యంగా ఇటూరి ప్రావిన్స్లో సాయుధ హింస తీవ్రంగా ఉండటంతో ఆరోగ్య కార్యకర్తలు, బాధిత కుటుంబాలు, సహాయక సంస్థలు అనేక సమస్యలను ఎదుర్కొంటున్నాయి.
ప్రజల విశ్వాసం కూడా వ్యాధి నియంత్రణలో కీలక అంశంగా మారింది. ఎబోలా వంటి ప్రాణాంతక వ్యాధుల సమయంలో ప్రజలు పరీక్షలు, ఐసోలేషన్, టీకాలు లేదా ఇతర ఆరోగ్య చర్యలకు సహకరించకపోతే వైరస్ను నియంత్రించడం మరింత కష్టమవుతుంది.
అందుకే స్థానిక సమాజాలతో నమ్మకమైన సంబంధాలను ఏర్పరచడం అవసరమని ఆరోగ్య, మానవతా సంస్థలు చెబుతున్నాయి. కేవలం వైద్య పరికరాలు లేదా ఆంక్షలు సరిపోవని, ప్రజలకు సరైన సమాచారం అందించి వారి సహకారాన్ని పొందడం కూడా అంతే ముఖ్యమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
వ్యాప్తి ఇప్పుడు ఉత్తర కివు ప్రాంతాలకు కూడా విస్తరించడంతో పొరుగున ఉన్న దేశాలపై కూడా ఆందోళన పెరుగుతోంది. ప్రజల సరిహద్దు దాటే కదలికలు ఎక్కువగా ఉండే ప్రాంతాల్లో వైరస్ మరింత విస్తరించే ప్రమాదం ఉందని WHO హెచ్చరిస్తోంది. ముఖ్యంగా సెంట్రల్ ఆఫ్రికన్ రిపబ్లిక్, దక్షిణ సూడాన్ సరిహద్దు ప్రాంతాలను అధిక ప్రమాదంలో ఉన్న ప్రాంతాలుగా గుర్తించారు.
ప్రస్తుత పరిస్థితి కేవలం కేసుల సంఖ్య పెరుగుతున్న సమస్యగా కాకుండా, ఆరోగ్య వ్యవస్థపై భారీ ఒత్తిడిగా మారుతోంది. వేలాది కేసులు, వేల మరణాలు, భద్రతా సమస్యలు, ఆరోగ్య సిబ్బంది కొరత వంటి అంశాలు ఒకేసారి ఎదురవుతున్నాయి.
ఎబోలా వ్యాప్తి ప్రారంభమైనప్పటి నుంచి కేసుల సంఖ్య వేగంగా పెరగడం, కొత్త ఆరోగ్య ప్రాంతాలకు వైరస్ చేరుకోవడం అధికారులకు పెద్ద సవాలుగా మారింది. మొదట మూడు ప్రాంతాలకు పరిమితమైన వైరస్ ఇప్పుడు 60 ప్రాంతాలకు చేరుకోవడం వ్యాప్తి వేగాన్ని స్పష్టంగా చూపిస్తోంది.
ప్రజారోగ్య పరంగా మరో ముఖ్యమైన అంశం విమానాశ్రయాలు, రవాణా కేంద్రాల్లో పర్యవేక్షణ. ప్రజల కదలికలను పూర్తిగా ఆపడం సాధ్యం కాకపోయినా, అనుమానిత కేసులను త్వరగా గుర్తించడం, ఐసోలేట్ చేయడం, కాంటాక్టులను ట్రాక్ చేయడం వంటి చర్యలు వైరస్ వ్యాప్తిని తగ్గించడంలో కీలకంగా మారతాయి.
కానీ ప్రస్తుతం నమోదవుతున్న అనేక కేసులు ఇప్పటికే పర్యవేక్షణలో ఉన్న కాంటాక్టులకు బయట కనిపిస్తుండటంతో కాంటాక్ట్ ట్రేసింగ్ వ్యవస్థపై భారీ ఒత్తిడి ఏర్పడుతోంది.
కాంగో ప్రభుత్వం, అంతర్జాతీయ ఆరోగ్య సంస్థలు, స్థానిక ఆరోగ్య కార్యకర్తలు కలిసి పనిచేస్తున్నప్పటికీ, వ్యాప్తి వేగం వారికి పెద్ద సవాలుగా మారింది. అవసరమైన వైద్య సామగ్రి, సిబ్బంది, వ్యాక్సిన్లు, నిధులు అందుబాటులో ఉండటం ఇప్పుడు కీలకం.
అదే సమయంలో, వ్యాధిపై ప్రజల్లో భయం పెరగకుండా సరైన సమాచారాన్ని వేగంగా అందించడం కూడా అవసరం. తప్పుడు సమాచారం వ్యాప్తి చెందితే ప్రజలు ఆరోగ్య సేవలకు దూరమయ్యే అవకాశం ఉంది.
ప్రస్తుతం అధికారుల ముందున్న ప్రధాన లక్ష్యం కొత్త కేసులను త్వరగా గుర్తించడం, వైరస్ వ్యాప్తి గొలుసును తెంచడం, బాధితులకు వైద్య సహాయం అందించడం, ఆరోగ్య కార్యకర్తలను రక్షించడం.
అయితే వ్యాప్తి వేగం తగ్గకపోతే మరిన్ని ప్రాంతాలు ప్రభావితమయ్యే అవకాశం ఉంది. ఇప్పటికే 60 ఆరోగ్య ప్రాంతాలకు చేరుకున్న పరిస్థితి వైరస్ నియంత్రణలో అత్యవసర చర్యల అవసరాన్ని స్పష్టం చేస్తోంది.
మొత్తంగా, తూర్పు కాంగోలో ఎబోలా వ్యాప్తి వేగంగా విస్తరిస్తున్న తీవ్రమైన ప్రజారోగ్య సంక్షోభంగా మారింది. 5,794 కేసులు, 2,786 మరణాలు, 60 ప్రభావిత ఆరోగ్య ప్రాంతాలు, క్లిష్టమైన భద్రతా పరిస్థితులు కలిసి సంక్షోభాన్ని మరింత తీవ్రమయ్యేలా చేస్తున్నాయి.
ఇప్పుడు వ్యాధిని నియంత్రించడంలో వ్యాక్సినేషన్, వేగవంతమైన కేసుల గుర్తింపు, వైద్య సేవలు, కాంటాక్ట్ ట్రేసింగ్తో పాటు స్థానిక ప్రజల విశ్వాసాన్ని పొందడం కీలకం. పరిస్థితి త్వరగా అదుపులోకి రాకపోతే ఈ వ్యాప్తి కాంగో సరిహద్దులను దాటి మరింత విస్తరించే ప్రమాదం కూడా ఉందని ఆరోగ్య అధికారులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
